Słownik pojęć
Żargon, który napotkasz w doktrynie — wytłumaczony po ludzku, z analogią z życia.
API
Umówiony sposób, w jaki dwa programy gadają ze sobą — jeden o coś prosi, drugi odpowiada w ustalonym formacie.
Jak okienko w urzędzie: składasz wniosek w określony sposób i dostajesz odpowiedź, nie wchodząc na zaplecze.
Backup (kopia zapasowa)
Zapisana wcześniej kopia danych, do której wracasz, gdy coś pójdzie nie tak.
Jak zrobienie zdjęcia półki przed przestawieniem książek — jeśli się pomylisz, ułożysz wszystko z powrotem.
Branch (gałąź)
Osobna wersja robocza projektu, w której zmieniasz coś na boku, nie ruszając tego, co działa.
Jak kopia dokumentu „do przemyślenia” — bawisz się nią swobodnie, a oryginał czeka nietknięty.
Cache (pamięć podręczna)
Tymczasowo zapamiętany wynik, żeby nie liczyć tego samego od nowa przy każdym pytaniu.
Jak zapisanie sumy z paragonu na karteczce, zamiast przeliczania całego koszyka za każdym razem.
Commit
Zapisany, opisany punkt w historii projektu — zatwierdzenie konkretnej porcji zmian.
Jak zapis stanu w grze: w każdej chwili możesz wrócić dokładnie do tego momentu.
Deploy (wdrożenie)
Wypuszczenie nowej wersji aplikacji „na żywo”, tam gdzie korzystają z niej prawdziwi użytkownicy.
Jak premiera spektaklu: próby skończone, kurtyna w górę i publiczność już patrzy.
Docker / kontener
Zapakowanie aplikacji razem ze wszystkim, czego potrzebuje, żeby działała tak samo na każdym komputerze.
Jak danie w pudełku na wynos z kompletem sztućców — wszędzie rozpakujesz i jest gotowe, nic nie brakuje.
Dry-run (tryb próbny)
Uruchomienie skryptu „na sucho”: pokazuje, co by zrobił, ale niczego naprawdę nie zmienia.
Jak przymierzenie ubrania przed kasą — widzisz efekt, zanim za cokolwiek zapłacisz.
Feature flag (przełącznik funkcji)
Wewnętrzny włącznik, który pozwala uruchomić nową funkcję dla części ludzi albo wyłączyć ją bez przerabiania kodu.
Jak ściemniacz światła: wpuszczasz nowość po trochu, a gdyby raziła, jednym ruchem ją gasisz.
Framework
Gotowy szkielet z podstawowymi elementami aplikacji, na którym budujesz swoje, zamiast zaczynać od zera.
Jak prefabrykowany dom w stanie surowym — ściany i instalacje są, ty urządzasz wnętrze po swojemu.
hreflang
Oznaczenie, które mówi wyszukiwarce, w jakim języku jest dana strona i gdzie są jej wersje w innych językach.
Jak flagi przy menu w turystycznej restauracji — od razu widać, która karta jest po polsku, a która po angielsku.
Idempotencja
Cecha operacji, którą można uruchomić wiele razy, a wynik jest zawsze taki sam, bez dublowania.
Jak włącznik światła oznaczony „ON”: naciśnięty raz czy pięć razy, światło i tak po prostu się pali.
Indeks (bazodanowy)
Skorowidz w bazie danych, dzięki któremu wyszukiwanie idzie błyskawicznie, zamiast przeglądać wszystko po kolei.
Jak indeks na końcu książki — zaglądasz pod hasło zamiast czytać 400 stron w poszukiwaniu jednego zdania.
Migracja (bazy danych)
Kontrolowana zmiana układu bazy danych — dodanie kolumny, tabeli czy przeniesienie danych — wykonana krok po kroku.
Jak remont mieszkania według planu: przestawiasz ściany w ustalonej kolejności, żeby nic się nie zawaliło.
N+1
Błąd wydajności, w którym aplikacja odpytuje bazę 200 razy zamiast raz, bo pyta osobno o każdy element.
Jak dzwonienie do magazynu z osobnym telefonem o każdy produkt, zamiast poprosić raz o całą listę.
Repozytorium (repo)
Magazyn całego kodu projektu wraz z pełną historią zmian — kto, co i kiedy zmienił.
Jak segregator z wersjami dokumentu, gdzie każda poprawka jest opisana i da się ją odtworzyć.
RODO / GDPR
Unijne przepisy o ochronie danych osobowych — co wolno z nimi robić, jak je zabezpieczać i kiedy potrzebujesz zgody.
Jak zasady przechowywania cudzych dokumentów w sejfie: nie pokazujesz ich byle komu i pytasz, zanim wykorzystasz.
Rollback (wycofanie)
Cofnięcie się do poprzedniej, działającej wersji, gdy nowa narobiła problemów.
Jak cofnięcie ruchu w grze albo wpisu w dokumencie skrótem „cofnij” — wracasz do stanu sprzed pomyłki.
Slug
Czytelna, krótka część adresu strony, opisująca jej treść słowami zamiast tajemniczego numeru.
Jak czytelny podpis na teczce „umowa-najem” zamiast „dokument-42” — od razu wiesz, co jest w środku.
Środowisko (dev / prod)
Oddzielne miejsca, gdzie aplikacja działa: „dev” do bezpiecznych testów, „prod” dla prawdziwych użytkowników.
Jak kuchnia próbna w restauracji i sala dla gości — eksperymentujesz na zapleczu, a podajesz dopiero sprawdzone danie.